Valls Dino


Dino Valls    

 

Μουσείο Φρυσίρα

Μονής Αστερίου 3 & 7, Πλάκα (πλησίον της οδού Κυδαθηναίων)

Ώρες: Τετ.–Παρ. 10.00-17.00, Σάβ.-Κυρ. 11.00-17.00

Διάρκεια: 23 Νοεμβρίου –26 Φεβρουαρίου 2012

 

Ο Dino Valls, γνωστός στην πατρίδα του Ισπανία, στην Ιταλία και την Αμερική, σπούδασε πρώτα ιατρική Χειρουργική. Ως χειρουργός έμαθε να κάνει επεμβάσεις για να θεραπεύει το ανθρώπινο σώμα, να μελετά την κάθε περίπτωση και να διατηρεί αρχεία, να εξετάζει και να επιλέγει την κατάλληλη χειρουργική μέθοδο, να συνεργάζεται με τον αναισθησιολόγο. Όπως διαπιστώσαμε στην πρώτη έκθεσή του στην Ελλάδα, ο Valls ως ειδικός της ζωγραφικής Χειρουργικής εφαρμόζει κάποια από τα παραπάνω, ωστόσο φέρνει αποτελέσματα ανησυχαστικά και αναπόδραστα, τέτοια ώστε εντέλει νιώσαμε ανακούφιση που έγινε ζωγράφος και όχι γιατρός, προς όφελος και των δύο πεδίων. Εδώ οι απεικονιζόμενες επεμβάσεις και η κλινική εξέταση του ανθρώπινου σώματος δεν έχουν εμφανώς θεραπευτικό σκοπό – παρά μόνο μέσω μιας επώδυνης απελευθέρωσης του ασυνειδήτου ίσως – κι επιπλέον δεν μπορέσαμε να στοιχειοθετήσουμε συνεργασία του καλλιτέχνη με αναισθησιολόγο…

 

Οι 50 ζωγραφικοί πίνακες που παρουσιάζονται συνδιαλέγονται με καλλιτεχνικά ρεύματα της βορειοδυτικής παράδοσης, ιδίως με την Φλαμανδική ζωγραφική του 15ου αι. ως προς την επιδίωξη της συνθετικής τελειότητας και τις χρωματικές συμφωνίες (δείτε ένα εσωτερικό σπιτιού του Βαν Άυκ και θα συναισθανθείτε τη συγγένεια), καθώς και με τον Μανιερισμό, ο οποίος εντυπωσιασμένος από τα θαύματα της Αναγέννησης προεξέτεινε τις μορφές της σε μια «ποζεράδικη» ζωγραφική, που στην περίπτωση του Valls φτάνει ενίοτε στα όρια του Κιτς, με τις επιτηδευμένες, δραματικές πόζες, όπου τα γυμνά σώματα αυτοπροβάλλονται. Φυσικά, τα όρια αυτά, όπως κάθετι οριακό, αναδεικνύουν ανάγλυφες τις ψυχικές ενορμήσεις τόσο προς τη ζωή όσο και προς το θάνατο, τις αντινομίες δηλαδή που συγκροτούν την ύπαρξή μας.

 

Αυτός ο τολμηρός καλλιτέχνης δεν μιμείται κανέναν. Ούτε καν την πραγματικότητα. Αντλεί τεχνικές, παίρνει μαθήματα, μελετά και εντέλει ανατρέπει τους δασκάλους του παρελθόντος αλλά και την κοινόχρηστη εμπειρία του Πραγματικού, για να δώσει ένα αποτέλεσμα εντελώς προσωπικό, στον αντίποδα του πληκτικού, που κρατά τον θεατή μεταξύ θαυμασμού και ασφυξίας. Οι πίνακές του, σε ποικίλα σχήματα που συχνά δανείζονται την πολύπτυχη μορφή ενός εκκλησιαστικού τέμπλου, ζωγραφισμένοι σε ξύλο ή σε μουσαμά επενδεδυμένον σε ξύλο, με τη χρήση λαδιών και αυγοτέμπερας, άλλοτε και φύλλων χρυσού, ενώ αναπτύσσονται κυρίως σε μεγάλες διαστάσεις, φέρνουν τον θεατή σε επικίνδυνη εγγύτητα με τα γυμνά σώματα. Τα γυναικεία στην πλειοψηφία τους σώματα με το άψογο δέρμα-περίβλημα, που απειλείται στενά από ένα ισχυρό τραύμα ή μια κρίση υστερίας, λειτουργούν ως χειρονομίες πρόσκλησης του θεατή στην εφιαλτική χώρα του ασυνειδήτου. Χωρίς ωστόσο να μπορούν να εντοπιστούν παρά ψήγματα σουρεαλισμού.

 Ο συμβολισμός του Valls επιστρατεύει μια εικονογραφία γεμάτη μεσαιωνικά εργαλεία ιατρικής, μαζί με αστρολάβους, σημειώσεις αστρολογίας-αστρονομίας, χάρτες ανατομίας και βιολογίας, επίσης αλχημιστικές πρώτες ύλες και σημειώσεις βοτανολογίας και τα φέρνει σε ένα ιατρείο-σκηνή, όπου ο παθητικός ασθενής-πειραματόζωο υπομένει την διάγνωση κάποιου Θεού, απολύτως εκτεθειμένος στο βλέμμα του περαστικού, δηλαδή ημών των ανυποψίαστων. Σταματάμε μπροστά σε σκηνές όπου ο σαδισμός επικρέμαται κι ωστόσο δεν πραγματώνεται ωμά, και κοιτάμε άναυδοι τα σώματα να διχάζονται ή να ενώνονται σε αναπόδραστες στάσεις, καθώς ένας δαίμων τα υποβάλλει σε αλλόκοτες εξετάσεις, και πραγματικά νιώθουμε τρόμο, μα έναν τρόμο ειδικό, μεταφυσικό, ενδοσκοπικό, τέτοιον που μόνο κάποιος με ανηλεή φαντασία μπορεί να εξαπολύσει.

 

Η έκθεση εκτείνεται στους δύο ορόφους και το ισόγειο του Μουσείου και συνοδεύεται από έναν κατάλογο με ικανό αριθμό έργων του Valls και δύο ενδιαφέροντα εισαγωγικά κείμενα. Τον τίτλο «Ταξίδι στον Ισπανικό Μαγικό Ρεαλισμό» θεωρούμε σχετικά αποπροσανατολιστικό. Εντούτοις αδυνατούμε και να ορίσουμε στενότερα την δουλειά αυτού του ζηλωτή της μεταμοντέρνας θεολογίας του σώματος, του ενοχλητικού Dino Valls.

Μ.Γ.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s