Κλάρα Σούμαν – τελευταίες παραστάσεις / Θέατρο οδού Κυκλάδων

Η παράσταση

Κλάρα Σούμαν: τα χαρισματικά πρόσωπα μιας υπερμαριονέτας

συνεχίζεται

στο θέατρο της οδού Κυκλάδων Λευτέρης Βογιατζής

(Κυκλάδων 11 & Κεφαλληνίας, Κυψέλη)

για τρεις ακόμα παραστάσεις

Δευτέρα 19, Τρίτη 20, Τρίτη 27 Μαρτίου

Κλάρα Σούμαν: τα χαρισματικά πρόσωπα μιας υπερμαριονέτας

Δημοσιεύματα:

Απόσπασμα κειμένου στη Logotexnia 21

Αφιέρωμα στη Μαρία Γιαγιάννου – Βίντεο ΕΡΤ

Συνέντευξη Μαρία Γιαγιάννου – Περιοδικό Andro

Κριτική στην Εφημερίδα των Συντακτών

Κριτική στο περιοδικό Βακχικόν

Κριτική στο περιοδικό Bookpress

Συνέντευξη του Μιλτιάδη Φιορέντζη στο Theater View

Συνέντευξη του Μιλτιάδη Φιορέντζη στο Spirto

Μαρία Γιαγιάννου – ραδιοφωνική εκπομπή του Σταύρου Σταυρόπουλου – Ert Open 

Μαρία Γιαγιάννου – ραδιοφωνική εκπομπή Νατάσσας Βογιατζίδου – Amagi

 

*

 

Ταυτότητα της παράστασης

Συγγραφέας : Μαρία Γιαγιάννου

Σύλληψη | Σκηνοθεσία | Δραματουργία : Μιλτιάδης Φιορέντζης

Συνεργάτης Δραματουργίας | Διαμόρφωση πρόβας: Μαρία Όλγα Αθηναίου

Σκηνογραφία | Κοστούμια: Δήμητρα Λιάκουρα

Γλυπτική: Περικλής Πραβήτας

Φωτισμοί: Χριστίνα Θανάσουλα

Ηχητικός σχεδιασμός: Νίκος Παλαμάρης

Βοηθός Σκηνοθέτη: Αριάννα Χατζηγαλανού

Φωτογραφίες: Κική Παπαδοπούλου

Promo teaser: Χρυσάνθη Μπαδέκα

 Ερμηνεύουν:

Πιανίστρια: Βικτωρία Κιαζίμη

Βαρύτονος: Νικόλας Καραγκιαούρης

Ηθοποιοί :    Μαρία Όλγα Αθηναίου

                        Μιλτιάδης Φιορέντζης

~.~

Θέατρο της Οδού Κυκλάδων

Λευτέρης Βογιατζής

Κεφαλληνίας & Κυκλάδων 11, Κυψέλη

Πληροφορίες – Κρατήσεις : 210 8217877

http://www.ticketservices.gr

Διάρκεια : έως 27 Μαρτίου 2018

~για λίγες μόνο παραστάσεις~

Δευτέρα & Τρίτη | Ώρα έναρξης  21:00

Τιμές εισιτηρίων : 14€ & 10€

Διάρκεια : 80 λεπτά χωρίς διάλειμμα

Advertisements

Κλάρα Σούμαν: τα χαρισματικά πρόσωπα μιας υπερμαριονέτας

Κ Λ Α Ρ Α   Σ Ο Υ Μ Α Ν

Τα χαρισματικά πρόσωπα μιας υπερμαριονέτας

(Μελάνι, 2018)

 Παράσταση για ένα πιάνο, μια φωνή και δύο πνεύματα

Βικτωρία Κιαζίμη - Νικόλας Καραγκιαούρης

Συγγραφέας: Μαρία Γιαγιάννου

Σύλληψη – Σκηνοθεσία: Μιλτιάδης Φιορέντζης

 

 Θέατρο Οδού Κυκλάδων Λευτέρης Βογιατζής

Κυκλάδων 11 & Κεφαλληνίας

 

Για το έργο

 

Μια εξάχρονη που υποκλίνεται σ’ ένα αυγό, η λατρεία ενός τρελού για μια παλιά φωτογραφία, ένας πατέρας που λέει όχι, το αυτόματο της Μαρίας Αντουανέττας, η πτώση στον παγωμένο Ρήνο, ένα μοιρασμένο ημερολόγιο, οκτώ τέκνα – ένα για κάθε νότα μιας οκτάβας, δυο καρδιές που γίνονται δάχτυλα. Ένα σύγχρονο μετα-ρομαντικό κείμενο έρωτα, ζήλιας, πίκρας και ελπίδας, κινεί τα νήματα της συμβίωσης ενός ιστορικού ζεύγους και ζυγίζει το μίγμα φθόνου και λατρείας ανάμεσα σε δύο ομότεχνους.

Το θεατρικό κείμενο Κλάρα Σούμαν: τα χαρισματικά πρόσωπα μιας υπερμαριονέτας της Μαρίας Γιαγιάννου είναι μια διακεκομμένη σεάνς επικοινωνίας με τα μεγάλα πνεύματα˙ της πιανίστριας Κλάρα Σούμαν και του συνθέτη Ρόμπερτ Σούμαν. Δυο παράλληλοι μονόλογοι διάστικτοι με ψιθύρους από τον Κλάιστ, τον Χόφμαν, τον Καμίσο, συλλαμβάνουν την ατμόσφαιρα του Ρομαντισμού για να την μετατοπίσουν γλωσσικά και τονικά σε ένα νέο συγκείμενο. Τα ερωτήματα διαπερνούν τις σελίδες και ορθώνονται στη σκηνή: Πώς ξεκουρδίζεται η μηχανή μιας ιδιοφυίας; Μπορεί μια μαριονέτα να ξεπεράσει τον δημιουργό της; Ποιος κινεί τα νήματα της ανθρώπινης δημιουργικότητας; Ποια είναι η διάσημη άγνωστη Κλάρα Σούμαν;

Για την παράσταση

Η περίοδος του ρομαντισμού στην τέχνη άφησε τις γυναίκες στο περιθώριο όπου ήδη βρίσκονταν, παρέχοντάς τους ελλιπή μόρφωση και τη δυνατότητα να γίνουν μόνο γκουβερνάντες, οικιακές βοηθοί και, στις πιο ευτυχείς περιπτώσεις, δασκάλες. Η γυναίκα-δημιουργός είναι είδος σπάνιο. Η Κλάρα Σούμαν υπήρξε παιδί-θαύμα που εξελίχθηκε σε αστέρι της πιανιστικής τέχνης˙ μια λαμπρή εξαίρεση με την τύχη να ζήσει τη φήμη της. Ωστόσο, το πεπρωμένο της, όπως και το όνομά της, συνδέθηκε σαρωτικά με τον -αδύναμο ως πιανίστα αλλά μεγαλοφυή ως συνθέτη- Ρόμπερτ Σούμαν.

Πώς βιώνει μια εξαιρετική γυναίκα των μέσων του 19ου αιώνα την καθημερινότητά της με έναν ομότεχνο δημιουργό, ο οποίος την φθονεί ενώ παράλληλα τη λατρεύει; Μπορεί η μητρότητα να αφήσει περιθώριο στην καλλιτεχνική δημιουργία όταν μια γυναίκα μεγαλώνει οκτώ παιδιά; Με τι ψυχικό σθένος αντιμετωπίζει κανείς την κατάρρευση του συντρόφου του;

Αντλώντας έμπνευση από τα παραπάνω ερωτήματα, η παράσταση Κλάρα Σούμαν, τα χαρισματικά πρόσωπα μιας υπερμαριονέτας της Μαρίας Γιαγιάννου, σε σύλληψη, δραματουργία και σκηνοθεσία Μιλτιάδη Φιορέντζη, επιχειρεί να δώσει υπόσταση στην φράση της Κλάρα: «Η μουσική δίνει ήχο σε  αυτά που θα ήταν καλύτερα να μείνουν στην σιωπή» όσο και να την υπερβεί. Τη σκηνή πλημμυρίζουν οι μελωδίες και τα τραγούδια του Σούμαν σε ζωντανή εκτέλεση από την πιανίστρια Βικτωρία Κιαζίμη και τον βαρύτονο Νικόλα Καραγκιαούρη, ενώ δύο πρωτότυποι παράλληλοι μονόλογοι εκφέρονται από τους δύο ηθοποιούς, Μαρία Όλγα Αθηναίου και Μιλτιάδη Φιορέντζη, εντάσσουν τη γλώσσα στο μαγευτικό φάσμα του ήχου και αναδεικνύουν μια σχέση μετ’ εμποδίων, αλλά και λυτρωτική, όπου η ανάγκη για σύνδεση και συν-κίνηση δεσπόζει ως μια από τις πιο προκλητικές και απελευθερωτικές εμπειρίες της ζωής.

Clara Schumann_η ομάδα

 

Όταν η Κλάρα γνώρισε τον Ρόμπερτ/ (Γερμανία, 19ος αιώνας)

Η Κλάρα Βικ γνώρισε τον Ρόμπερτ Σούμαν το 1828, όταν η ίδια ήταν εννέα ετών. Ο δεκαοχτάχρονος συνθέτης ήταν μαθητής του Φρίντριχ Βικ, του πατέρα της Κλάρα. Λίγα χρόνια μετά οι δύο νέοι ερωτεύονται και παρά τη σθεναρή αντίσταση του Βικ, παντρεύονται. Μετά την πρώτη τρυφερή περίοδο του γάμου τους, ο Σούμαν συνθέτει ακατάπαυστα αφήνοντας την Κλάρα στη σιωπή. Χωρίς να κάμπτεται από οκτώ εγκυμοσύνες και γαλουχίες, η Κλάρα σύντομα αρχίζει πάλι τις περιοδείες της. Γνωρίζει τεράστια επιτυχία ερμηνεύοντας τα έργα του Σούμαν.

Η καταξίωση της Κλάρα προκαλεί τη ζήλεια του Σούμαν, του οποίου ο ψυχισμός αρχίζει να κλονίζεται. Παρουσιάζει ιλίγγους, τρόμο, ακουστικές παραισθήσεις, αϋπνίες. Παρόλο που γράφει αριστουργήματα, η ψυχική του υγεία επιδεινώνεται διαρκώς με αποκορύφωμα το 1854 όταν επιχειρεί  να αυτοκτονήσει πέφτοντας στον Ρήνο. Μετά από το περιστατικό μεταφέρεται σε ψυχιατρείο έξω από τη Βόννη, όπου πεθαίνει το 1856. Η Κλάρα Σούμαν συνεχίζει να διαγράφει μια λαμπρή πορεία και να αποθεώνεται από το κοινό (συμπεριλαμβανομένου του ερωτευμένου Γιοχάννες Μπραμς) μέχρι τον θάνατό της από εγκεφαλικό το 1896.

Κλάρα Σούμαν της Μαρίας Γιαγιάννου

 

Ταυτότητα της παράστασης

Συγγραφέας : Μαρία Γιαγιάννου

Σύλληψη | Σκηνοθεσία | Δραματουργία : Μιλτιάδης Φιορέντζης

Συνεργάτης Δραματουργίας | Διαμόρφωση πρόβας: Μαρία Όλγα Αθηναίου

Σκηνογραφία | Κοστούμια: Δήμητρα Λιάκουρα

Γλυπτική: Περικλής Πραβήτας

Φωτισμοί: Χριστίνα Θανάσουλα

Ηχητικός σχεδιασμός: Νίκος Παλαμάρης

Βοηθός Σκηνοθέτη: Αριάννα Χατζηγαλανού

Υπεύθυνος επικοινωνίας : Άρης Ασπρούλης

Φωτογραφίες: Κική Παπαδοπούλου

Promo teaser: Χρυσάνθη Μπαδέκα

 Ερμηνεύουν:

Πιανίστρια: Βικτωρία Κιαζίμη

Βαρύτονος: Νικόλας Καραγκιαούρης

Ηθοποιοί :    Μαρία Όλγα Αθηναίου

                        Μιλτιάδης Φιορέντζης

~.~

 

Θέατρο της Οδού Κυκλάδων

Λευτέρης Βογιατζής

Κεφαλληνίας & Κυκλάδων 11, Κυψέλη

Πληροφορίες – Κρατήσεις : 210 8217877

http://www.ticketservices.gr

Πρεμιέρα : Δευτέρα 12 Φεβρουαρίου 2018

~για λίγες μόνο παραστάσεις~

Δευτέρα & Τρίτη | Ώρα έναρξης  21:00

Τιμές εισιτηρίων : 14€ & 10€

Διάρκεια : 80 λεπτά χωρίς διάλειμμα

 

Μουσική πρόγευση

Ενημερώσεις

 

*

Ο «Αγνοούμενος» του Γιώργου Λαμπράκου / σκέψεις πολύ μετά

 

Ένα κείμενο-θύμηση, για ένα θεατρικό έργο που αγάπησα.

 

EROS ALERT

ΓΙΑ ΤΟΝ «ΑΓΝΟΟΥΜΕΝΟ» ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΛΑΜΠΡΑΚΟΥ /

Γαβριηλίδης 2010

Η παράσταση 

Πού βρίσκεται;

             Πού βρίσκεται ο «Αγνοούμενος»; Θέλω να πω, το δεύτερο βιβλίο του Γιώργου Λαμπράκου (που κυκλοφόρησε το 2010 και ανέβηκε στο Θέατρο Φούρνος) σε ποια κατηγορία αληθινά ανήκει; Είναι καταρχήν θέατρο. Έχει χαρακτήρες, αμεσότητα, διαλόγους και προϋποθέτει τουλάχιστον ένα θεατή. Είναι όμως και κείμενο. Έχει πυκνότητα, βάθος και χρειάζεται χρόνο για να ριζώσει μέσα στο μυαλό του αναγνώστη. Και τα τρία έργα του εξάλλου, «Αναμνήσεις από το Ρετιρέ», «Αγνοούμενος» και «Υπογείωση», είναι ταυτόχρονα και θέατρο και πεζογραφία. Είναι πεζογραφία διότι η γλώσσα του συγγραφέα περιέχει πάντοτε τον καθαρό Λόγο του. Είναι θέατρο γιατί μαζί περιέχει και το μη-καθαρό, το αληθινό, το βιωμένο Σώμα.

            Όπως όλα τα έργα του Λαμπράκου, έτσι και ο Αγνοούμενος είναι μια κάθετη χειρονομία, μια κίνηση προς το συναισθηματικό βάθος του θεατή/αναγνώστη. Περισσότερο από τα άλλα δύο βιβλία, ο Αγνοούμενος είναι επίσης μια οριζόντια χειρονομία, ένα ψηλάφημα στο χώρο, ίσως διότι διαφορετικά δεν μπορεί να πιαστεί ένα φάντασμα˙ και εν προκειμένω το φάντασμα του Έρωτα. Ο συγγραφέας συντονίζει μια κίνηση σύλληψης του αόρατου φαινομένου, το οποίο, έτσι κι αλλιώς, έχει φύση διάχυτη˙ εισχωρεί, διαμορφώνει, αποχωρεί και παραμένει ακαλούπωτο.

            Στην υπηρεσία μιας αισθητικής και φιλοσοφικής αναζήτησης, ο Λαμπράκος μετατρέπει τα τρία πρόσωπα – που θα μπορούσαν να είναι ένα πρόσωπο – σε σχήμα. Χωρίζει μια ψυχή που αναζητά τον Έρωτα σε τρία μέρη και τα απλώνει τριγωνικά στο χώρο. Το σχήμα αυτό ενώνει τους ήρωες με νοητές γραμμές, μα πρόκειται για γραμμές διακεκομμένες που ταυτόχρονα τους χωρίζουν. Σε αυτή την απόσταση θα επανέλθω.

Η υπόθεση των λέξεων

            Προς το παρόν θα σταθώ στην υπόθεση. Στην ποια; Αν υποθέσουμε ότι μια υπόθεση είναι απαραίτητη προϋπόθεση για ένα θεατρικό, εδώ η υπόθεσή μας αίρεται. Συναντούμε μια σειρά από προβληματισμούς που υποκαθιστούν με επιτυχία την δομή ενός κλασικού έργου. Οι προβληματισμοί των χαρακτήρων έχουν πρωτίστως στοχαστική ποιότητα. Δεν αποτελούν το διαλογικό μέρος μιας διαδοχής σκηνικών δράσεων που θα οδηγούσε στην κορύφωση και σταδιακά σε ένα τέλος. Οι λέξεις εδώ εξυπηρετούν την τελεστική λειτουργία του λόγου, δηλαδή λειτουργούν ως πράξεις. Δεν εξυπηρετούν την δράση ενός θεατρικού έργου που εξελίσσεται˙ οι λέξεις είναι η δράση του έργου.

            Τρία πρόσωπα διασχίζουν με τις ευφυείς, όσο και σωματικές λέξεις τους, οκτώ σκηνές αναζητώντας τον (αιώνιο) Αγνοούμενο. Δύο γυναίκες κι ένας άνδρας διαβαίνουν τα στάδια του Έρωτα, κυρίως μέσω των προσωπικών τους αναμνήσεων, σκορπίζοντας επί σκηνής λόγια ηττημένα, τα οποία ωστόσο σπανιώς καταλήγουν σε λυγμό. Πολύ συχνά μια φράση που δηλώνει το αίσθημα ήττας του προσώπου, έχει εξέλιξη χιουμοριστική (δεν είναι εξάλλου το χιούμορ ένα από τα πρόσωπα του κυνισμού;), συχνά μάλιστα ξεκαρδιστική, ιδίως σε αντίστοιξη με την περιρρέουσα πίκρα, και τούτο είναι ένα γνώρισμα της γραφής του Λαμπράκου, το οποίο έχει την τσεκαρισμένη ικανότητα να ανυψώνει τον ήρωα – και μαζί τον αναγνώστη – από την θλίψη που μαζεύεται γύρω του σαν κινούμενη άμμος, στα κωμικά ύψη της ζωής.

*

Εκείνη λέει: «Κάθε ερωτική σχέση είναι πλέον σαν βαρετό πάρτι. Ξέρεις πότε θα πας, τι θα πιεις, τι θα πεις, τι ώρα θα γυρίσεις σπίτι για να ονειρευτείς αυτό που δεν έζησες…. Ή μήπως μόνο εγώ πηγαίνω σε τέτοια άθλια πάρτι;»

ή αλλού: «-Το σεξ είναι υπερτιμημένο –Τι εννοείς; – Το σεξ αξίζει κυρίως για το πριν και το μετά. Πριν, επειδή έχεις αγωνία και πάθος, και μετά… επειδή σου ‘ χουν φύγει»

ή αλλού: «Έλα μην κλαις, έρωτας είναι, θα περάσει»

*

Εξατομίκευση και Παιδικότητα

           Ο «Αγνοούμενος» του Γιώργου Λαμπράκου είναι δομικά συγγενής με το «Λαχταρώ» της Σάρα Κέην, αλλά δεν πηγάζει από τα βάθη με εκείνη την πηχτή μαυρίλα που ταυτίζεται με την αυτοκαταστροφή. Ο «Αγνοούμενος» δεν ανήκει στην Κόλαση, ανήκει σε έναν ανέφικτο Παράδεισο. Αυτό συνιστά μια τεράστια διαφορά. Το βιβλίο αυτό αποζητά την ενότητα, παρότι δείχνει σαν να ρέπει συχνά προς την διάλυση – μορφικά και περιεχομενικά. Εδώ η αυτοκαταστροφή των ηρώων ανήκει σε μιαν αιμάσσουσα παρατεταμένη εφηβεία, που παλεύει με τις ελπίδες και την αθωότητά της. Κι εδώ που τα λέμε, ποιος δεν είναι έφηβος μπροστά στον Έρωτα; «Το εικοσάρι στην τάξη του Έρωτα, το παίρνει ο αδιάβαστος», μας λέει ο άνδρας του τριγώνου, με διάθεση μετασχολική. Οι χαρακτήρες δεν είναι πραγματικά ματαιωμένοι, γιατί δεν είναι ακόμα ενήλικοι. Είναι φοβισμένοι από την ιδέα της ματαίωσης, ή αλλιώς από την επερχόμενη ενηλικίωση, μια ενηλικίωση που δεν σχετίζεται με την ηλικία, αλλά με την προσγείωση στην ωριμότητα. Μια ωριμότητα που μοιάζει ξενερωτική παρά ερωτική, που δείχνει να συγκρούεται με την εντύπωση που έχουμε για τον Έρωτα όσο είμαστε παιδιά.

*

Εκείνη λέει: «Ο Έρωτας είναι ένα παραμύθι που το λατρεύουμε όσο είμαστε νέοι. Όταν μας πείσουν ότι το παραμύθι είναι ψέμα, βάζουμε τα κλάματα. Κάποτε διαπιστώνουμε ότι το παραμύθι δεν είναι ακριβώς ψέμα, οπότε ξαναβάζουμε τα κλάματα: όχι όμως επειδή πιστεύουμε ότι μας εξαπάτησαν, αλλά επειδή η ζωή μας δεν είναι πια παραμυθένια.»

*

            Ας επανέλθω τώρα στο ζήτημα της απόστασης μεταξύ των χαρακτήρων. Η δομή του «Αγνοούμενου» καθώς και η όλη ατμόσφαιρά του, δηλαδή το άυλο σκηνικό μέσα στο οποίο μετεωρίζονται οι ήρωες, αναδεικνύει την εξατομίκευση του ανθρώπου. Η σπασμένη επικοινωνία τους είναι μια σειρά από τσιτάτα που τέμνονται σε ένα απολαυστικό πινγκ-πονγκ, το οποίο ποτέ δεν εκτονώνει τις αληθινές σχέσεις, αφού πρόκειται για ένα είδος διαξιφισμού που δεν στοχεύει στο να αγγίξει τον άλλο, αλλά στο να εκπαιδεύσει τον ίδιο τον εαυτό˙ έναν εαυτό που, παραμένει κλεισμένος σε φράσεις αυτοαναφορικές, περιγραφικές ή αφοριστικές, δηλαδή φράσεις μοναχές. Οι χαρακτήρες παίζουν πινγκ-πονγκ με τον καθρέφτη τους. Οι ήρωες λεκτικοποιούν το σώμα τους, επιβεβαιώνοντας την απουσία του και άρα την ατελή σχέση μεταξύ τους.

*

Εκείνος λέει «Το σώμα έχει πάντα δίκιο, μα σπάνια με δικαιώνει» ή «Ο κόσμος μου απαγορεύει να χρησιμοποιώ το σώμα μου σωματικά»

*

Ο Λαμπράκος αναδεικνύει την δυστοκία στην επικοινωνία (και πιο συγκεκριμένα στην ερωτική), που κάνει τις σχέσεις των ανθρώπων πικρές και ελλειμματικές.

Οι σταθμοί

Ανάμεσα στη μοναχική κατάθεση αναμνήσεων, εντυπώσεων και συμπερασμάτων, παρεμβάλλονται ποιήματα (απαγγέλεται Μπλέηκ, Εμπειρίκος, Κάμινγκς, Ελύτης κ.α.) που υπογραμμίζουν τον διάλογο του Λαμπράκου με τους μεγάλους ερωτοπλόκους της λογοτεχνίας καθώς και στιγμιότυπα του βίου των τριών χαρακτήρων, όπου εικονογραφούνται «λάιβ» οι σταθμοί της ερωτικής σχέσης δύο ανθρώπων που θέλουν να ωριμάσουν, αλλά αδυνατούν.

  1. Ο σταθμός του πρώτου Ενθουσιασμού, όπου όλα μοιάζουν, κι άρα είναι, ονειρεμένα. Λένε: «Είσαι το άσβηστο φως», «Είσαι το γελαστό πρωινό».
  2. Ο σταθμός της πρώτης Απογοήτευσης. Του λέει: «Όλο λόγια κι υποσχέσεις είσαι» κι εκείνος απαντά «Σ’ αγαπώ, πίστεψέ με, γιατί δεν με πιστεύεις;»
  3. Ο σταθμός της καταπίεσης και της επιβολής των αναγκών. Της λέει: «-Σε θέλω, αλλά δεν αντέχω να με περιορίζεις συνέχεια. Δεν με θέλεις ελεύθερο», του απαντά «- Θέλω να είσαι ελεύθερος να είσαι μαζί μου»
  4. Ο σταθμός της ανάδυσης των βιολογικών και κοινωνικών διαφορών. Εκείνος λέει «Το μόνο ήθος βρίσκεται στο στήθος» και καταλήγει να γράφει μια «Ωδή στο Βυζί» κι εκείνη λέει «Αγάπη μου θέλω ένα παιδί». Αυτός της απαντά «Τι να το κάνεις;» ενώ στην πραγματικότητα εννοεί πως γίνεται να θέλεις ένα παιδί από κάποιον που είναι ένα παιδί;
  5. Έπειτα, ο σταθμός της Απομάγευσης. «-Αντί να γράφεις ποιήματα, δεν γράφεις κανένα βιογραφικό; -Το βιογραφικό μου θα το γράψει ο βιογράφος μου –Μέχρι να πιάσει δουλειά ο βιογράφος σου δεν πιάνεις κι εσύ καμιά δουλειά;»
  6. Και φυσικά, ο σταθμός του Χωρισμού. Ο οποίος σε καμία περίπτωση δεν είναι ο τελικός. Ο θάνατος μιας σχέσης γίνεται το λίπασμα της επόμενης. Η λούπα επιβεβαιώνει την καθήλωση στα λάθη, αλλά και την επιστροφή στη ζωή.

Οι τρεις χαρακτήρες μοιάζουν ενίοτε σαν να κινούνται προς τα εμπρός, προς τα εκεί όπου ο Αγνοούμενός τους ιδανικά αποκαλύπτεται. Πολύ σύντομα όμως ο αναγνώστης/θεατής διαπιστώνει ότι και οι τρεις απλώς περνούν από βαγόνι σε βαγόνι, σε ένα τρένο, το οποίο τρέχει μεν, αλλά κρατώντας τους ίδιους στάσιμους στα καθίσματά τους, σε θέση ακινησίας. Το τρένο κινείται σε ράγες καρφωμένες στην ίδια θέση ανά τους αιώνες, προχωράει μπροστά χωρίς να υπολογίζει την «ελεύθερη» βούληση των επιβατών. Οι επιβάτες της Ερωτικής Μοίρας ανέβηκαν και εφόσον ανέβηκαν, θ’ ακολουθήσουν τη γραμμή, παρά τις προσπάθειές τους να εκτροχιαστούν.

Ο συγγραφέας σε κάνει πάντα ν’ αναρωτιέσαι: στον Έρωτα δίνει ρυθμό η φύση Του ή η κοινωνία;

 Η εμφάνιση του Έρωτα

            Με ποιον τρόπο κάνει την εμφάνισή του ο Έρωτας στον Αγνοούμενο του Γιώργου Λαμπράκου;

           «Η σχέση δεν είναι επιχείρημα να λέει ο καθένας τι πιστεύει κι ο άλλος να συμφωνεί ή να διαφωνεί» λέει ο Άνδρας της παρέας. Κι όμως, στον Αγνοούμενο, ο Έρωτας είναι επιχείρημα, γιατί ο Έρωτας λείπει και ό,τι λείπει δεν μπορεί παρά να αφήσει πίσω του ένα ομοίωμά του στην περιοχή της μνήμης, μια εντύπωση που, μέσω της γλώσσας, ντύνεται ένα έλλογο περίβλημα που αντικαθιστά το σώμα της. «Η ποίηση είναι το πένθος για τον θάνατο του Έρωτα» θέτει το ζήτημα, με άλλα λόγια, ο ίδιος ο ήρωας. Μετά τον Έρωτα, ο Έρωτας γίνεται επιχείρημα. Γι’ αυτό και ο Άνδρας απορεί με τον εαυτό του… «Όταν με παράτησε, άρχισα να δίνω συμβουλές για τον Έρωτα. Ποιος; Εγώ… Έλεγα σ’ όλους: Ο έρωτας είναι το μόνο πράγμα που δεν χρειάζεται δικαιολόγηση». Τρία πρόσωπα, τρία δοχεία συναισθηματικών εντάσεων, προσδοκιών, φόβων, μεταχειρίζονται τον λόγο, εκλογικεύουν, μετουσιώνουν το σώμα σε πολιτισμό για να μπορέσουν να εισαχθούν στον αναπόφευκτο κόσμο των ενηλίκων.

           Ο «Αγνοούμενος» είναι ένα θεατρικό έργο μελαγχο-γλυκό, χιουμοριστικό, με αφορισμούς τύπου Όσκαρ Ουάιλντ, με τρεις συμπληρωματικούς χαρακτήρες, των οποίων τις σκέψεις καλωσορίζουμε διαρκώς με μια αίσθηση βαθιάς οικειότητας που μας εκπλήσσει, είναι ένα έργο που κατορθώνει να χτίσει μιαν ατμόσφαιρα διάχυτης αβεβαιότητας με απόλυτη σιγουριά.

            «Ό,τι και να πεις για τον Έρωτα, έχει ήδη ειπωθεί». Με αυτή την αλήθεια ξεκινάει το έργο, για να την ανατρέψει στις επόμενες σκηνές και τέλος να την επιβεβαιώσει. Η αιώνια επανάληψη του ίδιου, το «πάμε πάλι από την αρχή», είναι στην ουσία το κυνήγι της πρώτης φοράς. Κυνηγώντας την πρώτη φορά, προσπαθούμε να φέρουμε πίσω την παιδικότητά μας. Ο Αγνοούμενος του Γιώργου Λαμπράκου είναι ένας κλασικός μικρός άγγελος ερωτιδεύς, ένας έρωτας-παιδί, γεμάτος πίστη στο φοβερό μέλλον. Κι έτσι, είναι ταυτόχρονα ένα θεατρικό έργο απολύτως ερωτεύσιμο.

Μαρία Γιαγιάννου

Απρίλιος 2012

*

 

Ο συγγραφέας Γιώργος Ιωάννου για τον ζωγράφο Απόστολο Γιαγιάννο/ 1979

Apostolos Yayannos _Landscape_1974

«ΓIAΓIANNEIOΣ» TOΠIOΓPAΦIA / Κείμενο του συγγραφέα Γιώργου Ιωάννου για τη ζωγραφική του Απόστολου Γιαγιάννου / 1979

Παρακολουθώ, πως όσο περισσεύουν οι άνθρωποι, όσο συμπαρατίθενται οι κατασκευές και μπουκώνει αυτή η ατμόσφαιρα, τόσο και συχνοεμφανίζεται η ερήμωση της ζωής στα τοπία ορισμένων ζωγράφων του καιρού μας. Δεν είναι, βέβαια, η εξεικόνιση καμιάς επιθυμίας σφοδρής για απομόνωση μέσα σ’ ένα τοπίο εντυπωσιακά λιτό, ούτε, ασφαλώς, είναι απλά και μόνο η ζωγραφική απόδοση της σύγχρονης ανησυχίας για την πυκνόρρευστη ρύπανση όπου μέσα της πλατσουρίζουμε, αλλά είναι, θαρρείς, μια επίμονη ενόραση, κάτι το βαθιά προφητικό, συνυφασμένο πια με τη θέα των εμπειρικών μας τοπίων. Δεν ημπορούν οι ζωγράφοι αυτοί – και όχι μόνον οι ζωγράφοι, βέβαια – να βλέπουν ακόμα τα τοπία με ειδυλλιακή διάθεση και αθωότητα, αλλά ούτε καν με ρεαλιστική διάθεση, μα μονάχα προορατική, παθητικά προορατική, σαν αναπόφευκτη μοίρα.

Tα τοπία της ερημιάς και της μόλυνσης δεν είναι κατ’ ανάγκη και για τη ζωγραφική δυσάρεστα. Φανταστικά καθώς είναι, ψυχοπαθητικά καθώς είναι, δίνουν, σηκώνουν μάλλον, χρώματα ονειρικά, εννοώ εφιαλτικά, μη φυσικά, μη φυσιολογικά, σε θέσεις και συμπαραθέσεις και συμπυκνώσεις και συνδυάσεις και συνυπάρξεις και συνθέσεις –ναι συνθέσεις, αυτό ήθελα τόση ώρα να πω – όπως στου Aπόστολου Γιαγιάννου τα τοπία αυτά, που με κάνουν και γράφω, βλέποντάς τα, το σημείωμα αυτό, και που μου δείχνουν ταυτόχρονα την πάνω επιφάνειά τους, αυτήν που ξέρουμε ή θα ξέρουμε, μάλλον θα ξέρουν οι μεταγενέστεροι, ενώ εμείς θα ’μαστε από μέσα εκεί, στα σπλάχνα αυτά σφηνωμένοι, όπου παράλληλα στο κάτω μέρος του δήθεν τοπιογραφικού αυτού πίνακα συνηθάει ν’ ανοίγει και να ζωγραφίζει ο Aπόστολος Γιαγιάννος, ένα λιθαράκι κι εμείς– μακάρι και λίγο έγχρωμο.

H Γιαγιάννειος αυτή τοπιογραφία είναι τοπιογραφία σε βάθος, πρώτα-πρώτα υλικό. Όχι μόνο η επιφάνεια και η βιολογική ερήμωσή της, αλλά και πιο κάτω η δόμησή της, τα στρώματά της, τα χρώματα, οι φλέβες της αυτές που απομυζούν και χωνεύουν τελικά τα πάντα, μη χαμπαρίζοντας και πολύ από βιολογική μόλυνση. Kι ακόμα τα κύματα της ύλης, ζεστά ή πετρωμένα, οι φουρτούνες της, κάτω από μια φλουδίτσα ήρεμης επιφάνειας. Kι ακόμα κάτι πράγματα μακρουλά, θεόρατα, τεράστιες τορπίλες, θαμμένοι πύραυλοι, θαμμένη ίσως γονιμότητα, σε σχήματα κάπως σκανδαλιστικά. Δεν είναι ανάγκη να τα βλέπουμε όλα με τη φοβερή όψη τους …

Tελικά, βέβαια, κοιτάζοντας τα τοπία του Aποστόλη αρχίζεις για πολλά τους ν’ αμφιβάλλεις, αν πρόκειται για τοπία, έστω και ξεκοιλιασμένα , ρημαγμένα και παντέρημα, και λες μήπως πρόκειται για υποκειμενική εντελώς, υπερρεαλιστική απόδοση τοπίων μεταφυσικών, που παύουν βέβαια να λέγονται τοπία ή μήπως πρόκειται για απλές συμπαραθέσεις χρωμάτων καινούργιων, συνθετικών, απ’ αυτά που τόσο θέλγουν την όρασή μας, κι άς κάνουμε ακόμα πως μισούμε τα προϊόντα τα πλαστικά, μια και είναι της μόδας αυτό στην περιοχή μας, ενώ στην πραγματικότητα τα λατρεύουμε, υπνωτιζόμαστε, ναρκωνόμαστε, από τα χρώματα αυτά τα ψυχεδελικά, από τις ύλες αυτές τις πλαστικές, από τις οποίες κατά μέγα μέρος και σωματικά αποτελούμαστε.

Eγώ δεν ξέρω και πολύ από όρους της ζωγραφικής τεχνικής, γι’ αυτό και τους αποφεύγω. Πολύ θα ήθελα να παραθέσω τώρα μια σελίδα ολόκληρη με τα ονόματα των συνθετικών χρωμάτων με τα οποία δουλεύει η σημερινή ζωγραφική και ο Γιαγιάννος, βέβαια, είτε στα τοπία του αυτά, όπου το επίκεντρό τους είναι μια θάλασσα σχεδόν μαβιά ή ένα κομπάλτιο σχεδόν θαλασσί, είτε στα άλλα όπου επικρατούν όλες οι αποχρώσεις ενός πεθαμένου φεγγαρόφωτου, που ίσως να είναι και ήλιου φως, μές στην αιθαλομίχλη. Πάντως, βλέποντας τα τοπία του Aπόστολου Γιαγιάννου, κανοναρχιέμαι επίμονα από τους σεφερικούς στίχους του Έλιοτ, που τόσο με τυράννησαν εκ νεότητός μου:

… Δε σου δίνει σκέπη το πεθαμένο δέντρο,

κι ο γρύλος ανακούφιση,

Kι η στεγνή πέτρα ήχο νερού…

O Γιαγιάννος δεν ζωγραφίζει μόνο τοπία

ΓIΩPΓOΣ IΩANNOY

Περ. «ZYΓOΣ», Mάϊος – Iούνιος 1979

Apostolos Yayannos_Landscape_c.1980

Apostolos Yayannos_Landcape_c.1980

 

Apostolos Yayannos_Composition_1981

Apostolos Yayannos_Composition_1981

 

Apostolos Yayannos_Landscape_c.1990

Apostolos Yayannos_Landscape_c.1990

 

Apostolos Yayannos_Landscape_2003

Apostolos Yayannos_Landscape_2003

 

Μπαλαντέρ / Η παρουσίαση

Στιγμιότυπα από την παρουσίαση

του Μπαλαντέρ

.

Αίτιον, 26/11/15

.

Φωτογραφίες και περιγραφή της βραδιάς στο Lifebeat

Μπαλαντέρ2

Μπαλαντέρ5Μπαλαντέρ-702x336

***

Προδημοσίευση από κεφάλαιο «Μπαγιατολογία»/ Bookpress

Προδημοσίευση από κεφάλαιο «Παθοφυσιολογία» / Litart

***

>

η Μελανίππη παρουσιάζεται στο Λεμόνι

η Μελανίππη παρουσιάζεται στο Λεμόνι

Το βιβλιοπωλείο ΛΕΜΟΝΙ και οι εκδόσεις ΣΜΙΛΗ

σας προσκαλούν στην παρουσίαση του βιβλίου της

 

ΜΑΡΙΑΣ ΓΙΑΓΙΑΝΝΟΥ

Μελανίππη

την Παρασκευή 21 Σεπτεμβρίου 2012

 στις 8.30 μ.μ.

στην μικρή αυλή του βιβλιοπωλείου.

 .

Για το βιβλίο θα μιλήσει

ο ΑΝΔΡΕΑΣ ΣΤΑΪΚΟΣ

θεατρικός συγγραφέας , μεταφραστής.

 .

 .

      ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΛΕΜΟΝΙ -Ηρακλειδών 22, Θησείο – Τηλ : 2103451390

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΜΙΛΗ – Ναυαρίνου 18-20 , Αθήνα – Τηλ : 2103637541

http://www.lemoni.gr

.

Θα ακολουθήσει συζήτηση και κέρασμα στην αυλή.